دیتالاگر دما و رطوبت :

یک داده بردار (هم چنین به آن دیتالاگر یا ثبت کننده داده نیز می گویند) یک وسیله الکترونیکی است که داده ها را با یک وسیله یا سنسور یا از طریق وسایل و سنسورهای خارجی در طول زمان یا در رابطه به مکان ذخیره می کند. اکثر دیتالاگرها، اما نه همه آنها، بر اساس یک پردازنده دیجیتال (یا کامپیوتر) هستند و دیتالاگرهای دیجیتال (DDL) نامیده می شوند. آن‌ها معمولا کوچک و قابل حمل هستند، به وسیله باتری تغذیه می‌شوند و به یک ریزپردازنده مجهز بوده و دارای حافظه داخلی جهت ذخیره‌سازی داده و تعدادی حسگر می‌باشند. برخی از دیتالاگرها به رایانه متصل می‌شوند و می‌توان با استفاده از نرم‌افزار آن‌ها را فعال کرده و داده‌های گردآوری شده را مشاهده و تجزیه و تحلیل کرد، در حالی که بقیه مدل های آن دارای رابط متصل (مانند صفحه کلید و صفحه نمایش) بوده و می‌توان از آن‌ها به عنوان وسیله‌ای مستقل استفاده کرد.

دیتالاگرهای دما و رطوبت از لحاظ هدف مورد استفاده انواع گوناگونی دارند به نحوی که برخی از آنها برای دامنه مصارف عادی استفاده می‌شود و همچنین دستگاه‌های خاصی از آنها وجود دارند که برای اندازه‌گیری فقط در یک محیط یا یک کاربرد خاص ساخته می‌شوند. معمولا دیتالاگرهایی که هدف عمومی دارند قابل برنامه‌ریزی هستند با این حال بسیاری از آن‌ها به صورت ماشین‌های ایستا و بدون پارامتر یا دارای تعداد محدودی پارامتر قابل تغییر هستند.

دیتالاگرهای الکترونیکی جایگزین ضبط کننده‌های نمودار در بسیاری از زمینه ها شده اند.
یکی از اصلی‌ترین مزایای استفاده از دیتالاگرها قابلیت جمع‌آوری ۲۴ ساعته و خودکار اطلاعات با آنها است. دیتالاگرها معمولاً به محض فعال سازی بدون مراقبت رها می شوند تا در طول دوره دیده‌بانی اطلاعات را اندازه‌گیری و ذخیره کنند. این قابلیت اجازه می‌دهد تا تصویری جامع و دقیق از شرایط محیط تحت نظر مانند دمای هوا یا رطوبت بدست آید.

فرمت های داده

استانداردسازی پروتکل ها و فرمت های داده ها یک مشکل اساسی بوده است ولی اخیرا توجه زیادی به این مسئله در صنعت شده است تا جایی که فرمت های XML، JSON و YAML به طور فزاینده ای برای تبادل داده انتخاب شده اند. توسعه Semantic Web و Internet of Things روند موجود را تسریع می بخشد.

پروتکل های ابزارسازی

چندین پروتکل شامل یک پروتکل هوشمند، SDI-12، استانداردسازی شده اند که این پروتکل اجازه می دهد برخی از ابزار دقیق ها به انواع دیتالاگرها وصل شوند. استفاده از این استاندارد در خارج از حیطه صنعت توجه زیادی را جلب نکرده و مورد قبول واقع نشده است. SDI-12 نیز از ابزارهای دارای چند افت پشتیبانی می کند. برخی از شرکت های سازنده دیتالاگرها نیز جدیدا از استاندارد MODBUS پشتیبانی می کنند. این حالت بطور سنتی در زمینه کنترل صنعتی استفاده شده است و ابزارهای صنعتی زیادی وجود دارند که این استاندارد ارتباطاتی را پشتیبانی می کنند. CAN Bus (ISO 11898) یکی دیگر از پروتکل هایی است که اخیرا بطور گسترده استفاده می شود. برخی دیتالاگرها از یک محیط کدنویسی منعطف استفاده می کنند تا بتوانند خودشان را با بسیاری از پروتکل های غیراستاندارد تطبیق دهند.

ثبت داده در مقابل داده برداری

اصطلاحات ثبت داده و داده برداری معمولا به جای هم استفاده می شوند. با این حال از لحاظ پیشینه تاریخی این دو با هم فرق دارند. یک دیتالاگر دما و رطوبت یک سیستم داده برداری است ولی یک داده بردار لزوما یک دیتالاگر نیست.

• دیتالاگرها معمولا نرخ های انتخاب نمونه (نمونه برداری) آهسته تری دارند. یک نرخ نمونه برداری ماکزیمم 1 هرتز ممکن است برای یک دیتالاگر خیلی سریع در نظر گرفته شود ولی با این حال برای یک سیستم داده برداری آهسته باشد.

• دیتالاگرها دستگاه های خودکفایی هستند ولی سیستم های داده برداری باید به یک کامپیوتر وصل شوند تا بتوانند داده برداری کنند. این ویژگی خودکفا یا مستقل بودن دیتالاگرها تاکید می کند که یک حافظه داخلی بر روی دستگاه وجود داشته باشد تا داده های بدست آمده را ذخیره کند. برخی مواقع این حافظه باید بقدری بزرگ باشد که بتواند داده های مربوط به چند روز یا چند ماه را دربرگیرد. این حافظه می تواند بصورت فلش مموری، EEPROM یا مموری مجهز به باتری باشد. قبلا دیتالاگرها از نوار مغناطیسی، نوار کاغذی منگنه شده یا اسناد مستقیما قابل مشاهده مانند ثبات نوار کاغذی استفاده می کردند.

• با توجه به زمان های گسترده ثبت داده توسط دیتالاگرها، آنها عموما از یک مکانیزم برای ثبت داده و زمان در یک برچسب زمان استفاده می کنند تا مطمئن شوند هر داده ثبت شده با یک داده و زمان گردآوری تعمیم داده شود تا یک توالی از حوادث بوجود آید. به همین دلیل دیتالاگرها معمولا از ساعت های زمان حقیقی پیش ساخته بهره می برند که حین انتخاب بین دیتالاگرها می تواند عامل مهمی باشد.

• دیتالاگرها دارای طیف وسیعی هستند به نحوی که برخی از آنها ورودی تک کاناله ساده دارند و برخی دستگاه های دیگر چندکاناله و پیچیده هستند. معمولا هر چه دستگاه ساده تر باشد انعطاف پذیری آن از لحاظ قابلیت برنامه ریزی بودن کمتر است. برخی از دستگاه پیچیده تر اجازه می دهند تا محاسبات بین کانالی را انجام دهیم و بر اساس شرایط از پیش تعیین شده به ما هشدار دهند. جدیدترین دیتالاگرها می توانند صفحات وب را باز کنند و به چندین فرد اجازه می دهند تا از راه دور بر روی یک سیستم نظارت داشته باشند.

• ماهیت بدون مراقب و از راه دور بودن بسیاری از دیتالاگرها باعث می شود تا برای استفاده در برخی زمینه ها از یک منبع تغذیه DC مانند یک باتری کمک بگیریم. انرژی خورشید می تواند یک منبع تامین انرژی جایگزین باشد. این محدودیت ها باعث شده اند تا دستگاه هایی که وارد بازار می شوند نسبت به کامپیوترها از لحاظ انرژی خیلی بهینه تر باشند. در بسیاری از موارد این دستگاه ها باید در شرایط محیطی سخت کار کنند جایی که کامپیوترها قادر نیستند بطور قابل قبول کار کنند.

• این ماهیت بدون مراقب بودن دیتالاگرها موید این نکته نیز است که بی نهایت قابل اعتماد هستند. از آنجایی که آنها برای دوره های طولانی و بدون توقف کار می کنند در حالی که افراد نظارت اندکی روی آنها دارند و می توانند در شرایط سخت و مکان های دور افتاده نصب شوند، بنابراین تا وقتی که از لحاظ انرژی تامین شوند بدون هیچ دلیلی دست از داده برداری برنمی بردارند. تولیدکنندگان این دستگاه ها اقدامات زیادی انجام داده اند تا این وسایل در این شرایط قابل اعتماد باشند. به همین دلیل دیتالاگرها تقریبا هیچ گونه مشکلی که ممکن است کامپیوترها داشته باشند، مانند کراش شدن برنامه و ناپایدار بودن برهی سیستم های عامل، را ندارند.

کاربردهای دیتالاگرها شامل این موارد است:

• ثبت داده در ایستگاه های پیش بینی آب و هوای بدون مراقب (مانند اندازه گیری سرعت/جهت باد،دما،رطوبت نسبی، میزان تشعشع خورشید)
• ثبت داده های هیدروگرافیکی بدون مراقب (مانند سطح آب، عمق آب، جریان آب، pH آب، میزان رسانایی آب)
• ثبت میزان رطوبت خاک
• ثبت فشار گاز
• بویه های دور از ساحل برای ثبت بسیاری از شرایط محیطی
• شمارش ترافیک جاده
• اندازه گیری دما (رطوبت و غیره) مواد فاسد شدنی در حین بارگیری: زنجیره سرمایش
• اندازه گیری تغییرات شدت نور
• اندازه گیری دمای محصولات دارویی، داروها و واکسن ها حین انبار کردن
• اندازه گیری دما و رطوبت محصولات فاسدشدنی حین حمل و نقل به منظور اطمینان از وجود زنجیره سرمایش
• پایش فرایند برای کاربردهای مربوط به نگهداری و عیب یابی
• پایش فرایند برای تایید شرایط گارانتی
• تحقیقات مربوط به حیات وحش با برچسب های بایگانی
• اندازه گیری ارتعاش و ارتفاع ریزش محیط بسته بندی
• نظارت بر سطح مخزن
• نظارت بر میزان تغییر شکل هر جسم دارای سنسورهای ژئوتکنیکی یا ژئودتیک که توسط یک سیستم پایش تغییرشکل خودکار کنترل می شود
• دیده بانی محیط زیست
• تست ماشین ها (مانند تست تصادف)
• تست سرعت موتور
• نظارت بر وضعیت رله در سیگنال دهی خطوط ریلی
• برای اندازه گیری ها و تحقیقات علمی
• ثبت داده های روند در بازه های منظم در نظارت بر علائم حیاتی
• ثبت پروفایل بار برای مدیریت مصرف انرژی
• ثبت دما، رطوبت و توان استفاده شده برای مطالعه بازدهی حرارت دهی و تهویه هوا
• نظارت بر سطح آب برای تحقیقات مربوط به آب های زیرزمینی
• بویشگر الکترونیکی دیجیتال برای اشکال زدایی و اعتبارسنجی